Избор

Компанијата Дунапек - како позитивен пример 

Многу компании во Централна и источна Европа мораат да го надминат наследството од ерата на социјализмот, како на пример застарените производствени технологии и опре­ма како и заста­рениот пристап кон управувањето. Дунапек (*Дунапацк Лтд), производител на хартиена амбалажа со седиште во Будимпешта може да послужи како добар пример за компанија која се приспособи и “процвета” во длабоко променетата еко­номска, соци­јална и правна средина.

Не толку одамна, загадувањето предиз­викано од оваа компанија далеку ги над­минуваше законските ограничувања и нејзината ефикасност на ресурсите дале­ку заостануваше зад стандардите во индустријата. Во раните деведесетти, ед­на инвестициска група од Австрија се здоби со контролниот пакет акции во ком­панијата, но го задржа оперативниот менаџмент - одлука која досега се покажа оправдана. Со текот на времето менаџментот ја реорга­низира компанијата и таа се претвори во лидер на пазарот во Унгарија, со претставништва во Романија, Бугарија, Укра­ина, Полска и Хрватска. Уште повеќе, денес таа разменува практични менаџерски искуства со компании од Запад. Овие извонредни резултати се должат на усвојувањето на интегрираниот  систем на управување (ИСУ), модел кој се однесува на квалитетот, еколошката изведба и безбедноста по здравјето и работата и е загарантиран со меѓународните стандарди ИСО 9001 : 2000 и ИСО 14001. Компанијата е исто така регистрирана со моделот за ревизија на еко­менаџмент и го има усвоено стандардот ОХС 18001. Сис­темите беа постепено воведувани, почнувајќи кон среди­ната на деведесттите. Мотивацијата - особено во случајот на еколошкиот систем на управување (ЕСУ), беше пот­врда дека за производителот на производи од хартија еколошката изведба ќе биде главен приоритет.

Дунапек беше меѓу првите во Унгарија кои ги воведоа еколошкиот и интегрираниот систем на управување. Денес, различните компоненти на ИСУ се поддржуваат едни со други, создавајќи континуиран синергистички ефект и произ­ведуваат неколку економски и еко­лошки бенефиции. Подобрувањата на Дунапек во облас­та на заштитата на животната средина можеме да ги групираме во три главни области: усовршување на производите, користење на ресурсите и нама­лување на загадувањето. На пример, поради тоа што еден од главните аспекти на усовршувањето на производите е да се постигне нивна целосна реупо­требливост, се фаворизираа кутии напра­вени исклу­чиво од хартија, наместо оние направени од различни мате­ријали кои наедно се и тешки за преработка. Во одредени случаи, амбалажата направена исклучиво од хартија ја замени онаа која претходно воопшто не сод­рже­ше хартија. Други иновативни текови вклучуваа нама­лување на специфичната тежина на производите, како и зголе­мување на количеството рециклиран материјал кој компанијата го користи за производство на амбалажа. Фирмата веќе рециклира 98% од суровините. Овие иновации ја подобрија конкурентноста на Дунапек и и обезбедија неколку меѓународни награди/признанија.

Оперативниот ЕСУ исто така ја намали побарувачка на спе­цифичната топлина на производите за приближно 15 проценти и ја намали целокупната побарувачка на свежа вода за половина. Емисијата на загадувачките материи во воздухот е веќе далеку под дозволените законски граници, а хемиската побарувачка на кислород (ХПК) од испуш­тената вода е исто така преполовена.

Економските придобивки кои можат да му се припишат на ИСУ се проценуваат според заштедата на пари и некои помалку конкретни/видливи придобивки. Финансиската корист доаѓа од заштедата на енергија, вода и суровини, додека помалку конкретната/видливата добивка ја сочи­нуваат подоброто организациско функционирање, подобра организациска култура и подобро разбирање на техно­лош­ките проблеми и решенија.

 

(Оваа приказна за успехот на една компанија ја под­готви Програмата за бизнис и екологија при Регио­налниот центар за заштита на животната средина од Будимпешта како поддршка на данското прет­седателство со ЕУ кое треба да почне во јули).